Handreiking TOV voor nieuw perspectief op ruimtegebruik

Want Teeltondersteunende Voorzieningen (TOV) vormen een spannende tussencategorie tussen bodem en gebouw, zo vatte dagvoorzitter Frank Engelbart van het Fruitpact het onderwerp samen. Nog te vaak is er geen gelijk speelveld in aanpalende gemeenten en kan de ondernemer soms geen kant meer op. TOV vragen eigenlijk om nieuwe regelgeving en oplossingen.

Hoe de overheid aankijkt tegen de tuinbouwsector vanuit ruimtelijk perspectief, vertelde Krijn Poppe, lid van de Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur, een adviesorgaan van de regering. Hij was tot 2020 ook research manager en senior economist bij Wageningen Economic Research (WUR). In die capaciteit stelde hij ook een advies over de kwestie op.

“We hebben als Raad gesteld, dat bij gebiedsontwikkeling vooral met bewoners en bezoekers moet worden gesproken, en dat de energietransitie moet worden meegenomen. Daarbij wordt een ontwikkelende aanpak gebruikt bij ruimtelijke vertaling van vraagstellingen. Dat gebeurt onder een aantal voorwaarden: zorg voor duidelijkheid over bedrijfsspecifieke duurzaamheidsnormen. Ook dienen normen voor uitstoot van broeikasgassen helder te zijn, door de ondernemer duidelijke normen te presenteren. En ook belangrijk: monitoring van de gebiedsontwikkeling en handhaving. Dat wordt makkelijker met een geïntegreerd certificatiesysteem, zodat onderling verband van alle eisen helder blijft.:

Eén van de resultaten van het advies is, dat in het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid van de regering een beloningssysteem is opgenomen: hoe meer inspanning een ondernemer doet hoe meer het hem oplevert.”

“We zijn uitgegaan van co-creatie met belanghebbenden”, aldus Poppe, “Wanneer afspraken worden gemaakt, moeten die op lange termijn gelden. Het is voor ondernemers anders moeilijk te investeren en je kunt het gedrag van de consument beïnvloeden, want dat vergt tijd.” Het advies van de Raad is overigens van 2016.

In de daarop volgende vragen uit de zaal bleek, dat ondernemers vinden dat al die mooie woorden op geen enkele wijze worden waargemaakt. “Wil je het beter doen, dan krijg je er niets voor terug. Het gesprek met de ondernemer is nooit gevoerd.”

“Hoe voer je daarover dialoog, waarbij het van ons uit gezien de taak van de overheid is, de betrokkenheid van ondernemers en burgers te organiseren. Geef boeren en de tuinbouw de ruimte, bijvoorbeeld door middel van certificeringen.” Poppe: “Maar misschien zijn we hier, het deze handreiking TOV bezig die maatschappelijke dialoog goed vorm te geven.”