Telers en ambtenaren: maak heldere begrippen voor TOV

Jurist Adrie Bragt uit Zaltbommel (oud-wethouder, nu Fidus Advies) is lid van de kerngroep met ondernemers die door Fruitpact en Greenport Gelderland is ingesteld om de TOV te faciliteren. Het gaat daarbij bijvoorbeeld over het aanbrengen van overkapping van boomgaarden.

Hij sprak 24 november met ambtenaren Ruimtelijke Ordening en Economische Zaken uit het Rivierengebied. “In de kerngroep vertellen ondernemers waar ze tegenaan lopen. Deze ervaringen zijn tijdens de tweede Masterclass van Fruitdelta Rivierenland voorgelegd aan degenen die straks beslissen over vergunningen. Ook namens de gemeente Overbetuwe waren mensen aangeschoven. Greenport Gelderland heeft in 2024 een actuele handreiking over TOV aan gemeenten gestuurd, maar het bestaan daarvan bleek maar beperkt bekend. De knelpunten die ondernemers aandragen, worden overigens wél herkend. Maar gemeenten beslissen overal anders is de redenatie, omdat er zoveel verschillende lokale factoren in de vergunningsverlening spelen. Gemeentebesturen willen lokaal blijven beslissen, één set regels voor iedereen in het gebied vinden ze niet wenselijk.”

Er werd in Opheusden wel een gemeenschappelijk idee gevormd, vertelt Adrie Bragt: “Het blijkt dat de ambtenaren behoefte hebben aan een eensluidende begripsomschrijving in het beoordelen van aanvragen voor TOV, want niet iedereen gebruikt dezelfde begrippen. Gemeenten hebben geen tijd om die zelf op te stellen, zodat de deelnemers suggereerden Greenport Gelderland te verzoeken daarvoor opdracht te geven voor een rapportage.”

En zouden gemeenten er gebruik van maken? Bragt: “Je ontzorgt ze, dat zou ze moeten verleiden ermee te werken. De fruitteelt, maar ook die van bloemen- en laanboomteelt, moet met een goed verhaal komen. Wij moeten de context ook beter uitleggen. Hoe kappen over bomen en struiken watergift besparen en zorgen voor een veel kleinere hoeveelheid benodigde gewasbescherming. Waterschap Rivierenland vindt waterbesparing door telers al heel belangrijk. Overkapping geeft schaduw, minder verdamping en minder kans op zonnebrand van het gewas. Dat is van belang omdat zomers steeds warmer worden. We moeten onze motivatie verdiepen: waaróm willen we die TOV. Niet alleen maar om de oogst te maximaliseren, maar ook om andere voordelen te halen.”